,

ناهنجاری مفصل ران در سگ

ناهنجاری مفصل ران در سگ

ناهنجاری مفصل ران در سگ

ناهنجاری مفصل ران (Hip dysplasia) بدشکلی گردی سر استخوان ران و استخوان کاسه‌ایست که سر استخوان در آن می‌گردد. این بدشکلی ممکن است در یک یا هر دو مفصل باشد. این بدشکلی سبب می‌شود سر استخوان، به جای آنکه در کاسه راحت بغلتد و حرکت کند، گیر کند و ساییده شود. ناهنجاری مفصل ران در سگ ممکن است ارثی باشد یا بر اثر عوامل محیطی ایجاد شود. ممکن هم هست که ترکیبی از هر دو عامل این اختلال را ایجاد کند.

ناهنجاری مفصل ران از هر سنی ممکن است شروع شود و موجب درد، محدود شدن حرکات  ران و از بین رفتن عملکرد آن شود. ناهنجاری مفصل ران نقصی مادرزادی است که در نتیجۀ شکل غیر عادی مفصل ران به وجود می‌آید. در این شرایط چون مفصل سست است، استخوان پا زیادتر از آنچه که باید به این طرف و آن طرف می‎رود و موجب ساییدگی و از بین رفتن استخوان می‌شود که درد زیادی به همراه دارد. معاینۀ بدنی مفصل‌های دردناک به خوبی نشان می‌دهد آیا حرکات استخوان ران در محدودۀ طبیعی کاسۀ مفصل است یا نه.

نشانه‌های ناهنجاری مفصل ران در سگ

نشانه‌های ناهنجاری مفصل ران در سگ‌ها همیشه آشکار نیست. آشکار شدن این نشانه‌ها بستگی به درجۀ بدشکلی مفصل، سستی مفصل  و مدت زمان بروز اختلال دارد.

  •  کم شدن حرکات سگ
  •  لنگی پا
  •  دشواری در بالا پریدن
  •  سختی در بالا رفتن یا پایین آمدن از پله‌ها
  •  جهیدن حین راه رفتن یا دویدن
  •  کم شدن محدودۀ حرکات مفصل
  •  دردناک بودن مفصل
  •  کم شدن فاصلۀ پاها
  •  تحلیل رفتن حجم عضلات پا

علل بروز ناهنجاری مفصل ران در سگ

ناهنجاری مفصل ران دورۀ جوانی از شانزده هفتگی شروع می‌شود. ناهنجاری مفصل رانی که مربوط به سن بالای سگ باشد یا بر اثر آرتروز (osteoarthritis) ایجاد می‌شود یا بر اثر از بین رفتن غضروف مفصل. ممکن است یکی از پاها یا هردوی آن‌ها درگیر این اختلال شود. علل بروز این بیماری عبارتند از:

  • عوامل ژنتیکی

عوام ژنتیکی سگ را مستعد ابتلا به این ناهنجاری می‌کند. این بیماری در بعضی نژادها شایع‌تر است. نژادهای بزرگ، مثل ژرمن شپرد، گریت دین و سنت برنارد بیشتر درگیر این بیمار می‌شوند. البته نژادهای کوچک هم ممکن است که به‌صورت ژنتیکی در معرض ابتلا به این اختلال باشند.

  • افزایش سریع وزن
  • چاقی
  • آسیب و صدمه به پاها و مفاصل
  • سوءتغذیه

تشخیص ناهنجاری مفصل ران در سگ

اگر شک دارید که سگتان ناهنجاری مفصل ران دارد، یا می‌خواهید مطمئن شوید که پاها و مفاصل او سالم است، او را برای معاینه نزد دامپزشک ببرید. دامپزشک، علاوه بر معاینه، اطلاعات مربوط به سابقۀ فعالیت‌ها و آسیب‌های سگتان و نشانه‌های بیماری در او را جمع می‌کند. اطلاعاتی مثل بیماری‌ها و مشکلات ژنتیکی والدین سگتان به تشخیص بهتر بیماری کمک می‌کند. با معاینۀ بدنی مفاصل دردناک معلوم می‌شود که حرکات مفصل ران در محدودۀ طبیعی آن هست یا نه.

برای تشخیص قطعی ناهنجاری مفصل ران از رادیوگرافی استفاده می‌کنند. رادیوگرافی نشان می‌دهد که بدشکلی مربوط به سر استخوان ران است یا مشکل از کم‌عمقی کاسۀ ران است. اگر می‌خواهید سگتان بچه‌دار شود، با رادیوگرافی هر دو جفت سگ مطمئن شوید که ناهنجاری ران ندارند تا از انتقال ارثی آن به توله‌ها جلوگیری کنید.

سگی که می‌خواهد رادیوگرافی شود، باید حداقل دو ساله باشد. برای اینکه رادیوگرافی دقیق انجام شود، بهتر است سگ بیهوش شود. دامپزشک با مشورت رادیولوژیست، با در نظر گرفتن نژاد و سن سگ، میزان ناهنجاری و بدشکلی را، به عالی، خوب، مرزی، نسبتا بد، خفیف و شدید، درجه‌بندی می‌کند. سگی که ناهنجاری مفصل رانش از حد مرزی بدتر است، نباید جفتگیری کند.

راه دیگر این است که سگ با داروهای آرامبخش قوی بی‌حال شود و بعد رادیوگرافی انجام شود. سگ حداقل باید 16 هفته داشته باشد. اگر درجۀ بدشکلی بیشتر از سه دهم باشد، سگ را مبتلا به ناهنجاری مفصل ران می‌دانند.

درمان ناهنجاری مفصل ران در سگ

1. رژیم غذایی و متعادل کردن وزن

مهمترین کار برای کاهش درد ناشی از ناهنجاری مفصل ران تعادل وزن و تغذیۀ مناسب است. سگ‌هایی که اندازۀ بزرگ و رشد سریعی دارند، باید رژیم غذایی مناسبی داشته باشند تا دچار ناهنجاری مفصل ران نشوند. همچنین تمرینات ورزشی آرام عضلاتی که مفصل را نگه داشته‌اند قوی می‌کند. دامپزشک به سگ شما برنامۀ غذایی می‌دهد تا وزن او متعادل شود و ورزش‌هایی را که برای او، با توجه به سن و نژاد و درجۀ ناهنجاری مفصل، مفید است به شما آموزش می‌دهد.

2. مکمل‌های خوراکی

مکمل‌های گلوکوزامین (Glucosamine) و کندروایتین (Chondroitin) بی‌خطر هستند و می‌توانند به درمان مفصل بیماران آرتروز کمک کند. این مکمل‌ها بلوک‌های می‌سازند که برای ساخت غضروف لازم است و همچنین آنزیم‌های خراب‌کننده را هم از بین می‌برند. مکمل‌ها حداقل باید شش هفته مصرف شوند تا اثرشان ظاهر شود.

3.  فیزیوتراپی

در فیزیوتراپی نرمش‌هایی به سگ داده می‌شود که به درمان سستی مفصل کمک می‌کند و عضلات را تقویت می‌کند. شنا یکی از بهترین نرمش‌ها برای درمان ناهنجاری مفصل ران است.

4. داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی

داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی (non-steroidal anti-inflammatory) درد را تسکین می‌دهند و التهاب را از کم می‌کنند. نباید از آن‌ها برای مدت طولانی استفاده کرد و در مدت استفاده، هر شش ماه یک بار، باید عملکرد کبد بررسی شود.

5. عمل جراحی

ممکن است دامپزشک تشخیص دهد که سگ برای درمان به عمل جراحی نیاز دارد. او برای گرفتن این تصمیم به سن، اندازه، مقدار فعالیت سگ، مقدار لنگی پا، و مقدار ناهنجاری توجه می‌کند.

5-1) استئوتومی لگنی سه‌گانه (Triple pelvic osteotomy):

برای درمان سستی شدید مفصل در توله‌های کوچکتر از ده ماه این نوع جراحی انجام می‌شود. در این جراحی مفصل آسیب نمی‌بیند. استخوان لنگ را می‌شکنند و مفصل ران را جا می‌اندازند.

5-2) جایگزینی کل مفصل (Total hip replacement):

در سگ‌هایی که ناهنجاری مفصل ران خیلی شدید باشد، مفصل را خارج می‌کنند و به جای آن ایمپلنت می‌گذارند.

5-3) مفصل‌سازی بُرشی (Excision arthroplasty):

فقط در سگ‌هایی انجام می‌شود که وزنشان کمتر از 18 کیلوگرم باشند. در این جراحی سر استخوان ران بریده می‌شود و ایمپلنت جایگزین آن می‌شود. این جراحی، برای بیمار، ارزان‌تر از جایگزینی کل مفصل است.

5-4) سیمفیزیس پوبیس توله‌ها (Juvenile pubic symphysiodesis):

در سگ‌هایی انجام می‌شود که سنشان کمتر از 20 هفته باشد و هنوز علائم ناهنجاری مفصل آشکار نشده باشد. در این عمل، استخوان‌های لگن بهم متصل می‌شود و زاویۀ مفصل تغییر می‌کند. با این کار احتمال مبتلا شدن توله به آرتروز کم می‌شود.

دوران نقاهت ناهنجاری مفصل ران در سگ

جفتگیری سگ‌های سالم، تغذیه و ورزش مناسب بهترین کار‌ها برای پیشگیری از مبتلا شدن سگ به ناهنجاری مفصل ران است. ورزش، رژیم، ماساژ، خوردن مکمل و داروهای آرام‌کنندۀ درد، همه، روش‌هایی برای کنترل ناهنجاری مفصل ران است. سگی که این اختلال را دارد، نباید بپرد یا بدود. پیاده‌روی طولانی و شنا بهترین ورزش‌ها برای این سگ است.

بیشتر سگ‌ها، بعد از جراحی، خوب می‌شوند و می‌توانند زندگی‌ای بدون درد داشته باشند. عملکرد مفصلشان نیز قابل قبول می‌شود. مقدار تنوع حرکت‌ها بستگی به نوع عمل جراحی دارد. بعد از جراحی، به‌طور مرتب او را برای معاینه نزد دامپزشک ببرید تا با عکس‌برداری با اشعۀ ایکس میزان بهبود سگ و تغییرات مفصل را تحت نظر بگیرید.

فرش کردن راه‌پله‌ها، ماشین، تخت و مبل حرکت کردن را برای سگی که جراحی کرده آسان می‌کند. کفپوش‌های چوبی یا موزاییکی، یا هر سطحی که لغزنده باشد، باید با فرش پوشانده شود تا سگ بر روی آن لیز نخورد.

 

 

0 پاسخ

پاسخ دهید

پیوستن به بحث
دیدگاه خود را در میان بگذارید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *